Topienie Marzanny, rytuał opisywany już przez Długosza
20 marca 2026, 10:34Dzisiaj pierwszy dzień wiosny astronomicznej, a jutro kalendarzowej. Wiosna zaś kojarzy się powszechnie z pewnym szczególnym ludowym zwyczajem, topieniem Marzanny. Jest on o tyle wyjątkowy, że to jeden z niewielu, a może nawet jedyny ludowy zwyczaj, który jest powszechnie znany w całej Polsce.
'Szósty zmysł' chroni kierowcę, który nie pisze SMS-ów
12 maja 2016, 10:55Wielokrotnie słyszeliśmy o niebezpieczeństwach związanych z pisaniem wiadomości tekstowych podczas jazdy samochodem. Znacznie mniej badań prowadzono jednak nad jazdą samochodem, gdy jesteśmy zamyśleni lub zdenerwowani. Teraz takie badania przeprowadzili naukowcy z University of Houston oraz Texas A&M University.
W Pompejach zidentyfikowano zwłoki lekarza
20 maja 2026, 10:03W Pompejach ponad 60 lat po rozpoczęciu prac archeologicznych w Ogrodzie Uciekinierów, udało się określić zawód jednej z ofiar wybuchu Wezuwiusza. A stało się to możliwe dzięki odkryciu w z roku 1961. Wtedy to podczas prac prowadzonych przez Amadeo Maiuriego na terenie ówczesnej winnicy, znaleziono zachowane w formie odlewów szczątki 14 osób. A przy jednej z nich odkryto płócienną torbę z brązowymi i srebrnymi monetami oraz niewielką skrzynkę.
Skrzypłoczom zagrażają... firmy farmaceutyczne
10 czerwca 2016, 11:23Po tym, jak na wschodnim wybrzeżu USA zauważono spadek populacji skrzypłoczy, władze wydały rybakom zakaz używania tych zwierząt jako przynęty. Niewykluczone jednak, że skrzypłoczom nadal zagraża działalność człowieka, a konkretnie... przemysłu biomedycznego.
Wiemy, kim byli chrześcijanie w pogańskim Wilnie
15 lipca 2026, 13:25Przed przyjęciem chrztu przez Litwę w 1387 roku Wilno uchodziło za miasto pogańskie. Jednak w centrum miasta, przy ulicy Bokšto, odkryto cmentarzysko funkcjonujące od drugiej połowy XIII do XIV wieku, na którym praktykowano pochówek szkieletowy zgodny z tradycją chrześcijańską. Zmarłych układano na wznak, na osi wschód–zachód, a w ich grobach archeolodzy znaleźli krzyże i enkolpiony (relikwiarze). Ponad pięćset zachowanych grobów wiąże się z tzw. civitas Ruthenica, dzielnicą ruską wzmiankowaną w kronice Wiganda z Marburga z 1383 roku. Naturalnym jest więc pytanie o pochodzenie tamtejszej ludności. Czy byli to migranci, czy też populacja miejscowa, która przyjęła prawosławie.
To nie deficyt, tylko zmiana priorytetów?
13 lipca 2016, 10:29Pojawiająca się we wczesnym wieku średnim niezdolność do zapamiętania szczegółów wydaje się wynikiem zmiany w zakresie informacji, na których mózg skupia się w czasie tworzenia i odtwarzania wspomnień, a nie spadku funkcjonowania poznawczego.
Bez ludzi Amazonia niemal nie płonęła
2 września 2026, 14:43W tropikalnym lesie deszczowym naturalny pożar to zjawisko wyjątkowe. Duża wilgotność utrudnia zapłon, w związku z czym większość amazońskich roślin nie jest w żaden sposób przystosowana do obecności ognia. Dane paleośrodowiskowe dowodzą, że przed pojawieniem się ludzi nawet w bardziej suchych regionach Amazonii i na pograniczu lasu i sawanny pożary występowały tam bardzo rzadko. Sytuacja zaczęła zmieniać się po zasiedleniu Ameryki Południowej przez człowieka.
Światło jak elektron, elektron jak światło
8 sierpnia 2016, 11:27Naukowcy z Imperial College London twierdzą, że możliwe jest stworzenie nowej formy światła poprzez powiązanie światła z pojedynczym elektronem. Ma to pozwolić nie tylko na stworzenie komputerów optycznych ale również na badanie zjawisk kwantowych w widzialnej skali.
Za trzy dni startuje OSIRIS-REx
5 września 2016, 10:58Już za 3 dni, 8 sierpnia, w przestrzeń kosmiczną zostanie wysłana sonda OSIRIS-REx, której celem jest pobranie próbek z asteroidy Bennu. Jeśli planowana na 7 lat misja się powiedzie, zyskamy nie tylko wiedzę przydatną do zrozumienia historii Układu Słonecznego, ale również zostanie dowiedzione, że możliwe jest pobranie próbek bezpośrednio z powierzchni asteroidy.
Świeża krew wcale nie jest lepsza od starszej
24 października 2016, 12:57Długo zakładano, że gdy konieczna jest transfuzja, najlepiej wykorzystać najświeższą krew. Badanie, któremu przewodniczyli naukowcy z McMaster University, wykazało jednak, że takie postępowanie wcale nie zmniejsza śmiertelności szpitalnej.
